ปัญหาและเฉลยวิชาธรรม ธรรมศึกษาชั้นตรี สอบในสนามหลวง วันศุกร์ ที่ ๑๐ พฤศจิกายน พ.ศ. ๒๕๔๙ เวลา ๑๓.๐๐ น.
คำสั่ง : จงเลือกคำตอบที่ถูกที่สุดเพียงคำตอบเดียว แล้วกากบาทลงในช่องของข้อ
ที่ต้องการในกระดาษคำตอบ ให้เวลา ๕๐ นาที (๑๐๐ คะแนน)
ที่ต้องการในกระดาษคำตอบ ให้เวลา ๕๐ นาที (๑๐๐ คะแนน)
๑. ธรรมอะไร ทำให้เป็นคนรอบคอบ ?
ก. สติ สัมปชัญญะ ข. หิริ โอตตัปปะ
ค. ขันติ โสรัจจะ ง. วิจารณญาณ
คำตอบ : ก
๒. ขาดธรรมอะไร แม้มีชีวิตอยู่ก็ชื่อว่าตาย ?
ก. สติ ข. สัมปชัญญะ
ค. หิริ ง. โอตตัปปะ
คำตอบ : ก
๓. คนเช่นไร ไตร่ตรองทุกสิ่งที่ทำ ทุกคำที่พูด ทุกสิ่งที่คิด ?
ก. คนช่างคิด ข. คนเจ้าปัญญา
ค. คนไม่ประมาท ง. คนไม่ทำชั่ว
คำตอบ : ค
๔. คนขาดธรรมอะไร ทำชั่วได้ทุกอย่าง ?
ก. สติ สัมปชัญญะ ข. หิริ โอตตัปปะ
ค. ขันติ โสรัจจะ ง. กตัญญู กตเวที
คำตอบ : ข
๕. “ทำดีมักกลัว ทำชั่วมักกล้า” เพราะขาดหลักธรรมอะไร ?
ก. กตัญญู กตเวที ข. ขันติ โสรัจจะ
ค. สติ สัมปชัญญะ ง. หิริ โอตตัปปะ
คำตอบ : ง
๖. “งามนอกดึงดูดตา งามในดึงดูดจิต” ตรงกับหลักธรรมข้อใด ?
ก. หิริ โอตตัปปะ ข. ขันติ โสรัจจะ
ค. สติ สัมปชัญญะ ง. กตัญญู กตเวที
คำตอบ : ข
๗. อดกลั้นความยากลำบากและอำนาจกิเลสได้ ชื่อว่ามีธรรมข้อใด ?
ก. หิริ ข. โอตตัปปะ
ค. ขันติ ง. โสรัจจะ
คำตอบ : ค
๘. เพราะเหตุไร มารดาบิดา จึงจัดเป็นบุคคลที่หาได้ยากในโลก ?
ก. เพราะไม่เห็นแก่ตัว ข. เพราะให้มากกว่ารับ
ค. เพราะไม่หวังตอบแทน ง. ถูกทุกข้อ
คำตอบ : ง
๙. คนเรามักลืมบุญคุณคนง่ายๆ พระพุทธศาสนาจึงสอนเรื่องใดไว้ ?
ก. ความกตัญญู ข. ความมีเมตตา
ค. ความซื่อสัตย์ ง. ความเสียสละ
คำตอบ : ก
๑๐. “หาความดีใส่หัวลูก ดีกว่าหาเงินใส่กระเป๋าลูก” สอนอะไร ?
ก. รักลูกเหนือสิ่งใด ข. รักลูกให้ถูกทาง
ค. รักลูกอย่าตามใจ ง. รักวัวให้ผูกรักลูกให้ตี
คำตอบ : ข
๑๑. พระแก้วมรกตที่พึ่งทางใจของคนไทย ตรงกับพระรัตนตรัยใด ?
ก. พระพุทธเจ้า ข. พระธรรม
ค. พระสงฆ์ ง. ถูกทุกข้อ
คำตอบ : ก
๑๒. “นโม ตสฺส ภควโต อรหโต สมฺมาสมฺพุทฺธสฺส” นอบน้อมใคร ?
ก. พระพุทธเจ้า ข. พระธรรม
ค. พระสงฆ์ ง. ถูกทุกข้อ
คำตอบ : ก
๑๓. หน้าที่หลักของพระสงฆ์ คืออะไร ?
ก. เรียน ปฏิบัติ ธุดงค์ ข. เรียน ปฏิบัติ สอน
ค. เรียน สอน สวดมนต์ ง. ปฏิบัติ สอน ทำพิธี
คำตอบ : ข
๑๔. ผู้ใด ชื่อว่าปฏิบัติตามโอวาทของพระพุทธเจ้า ๓ ข้อ ?
ก. คนมีสติ ข. คนมีปัญญา
ค. คนมีความรู้ ง. คนมีความคิด
คำตอบ : ก
๑๕. โอวาทของพระพุทธเจ้าข้อว่า “ไม่ทำความชั่ว” ตรงกับข้อใด ?
ก. ศีล ข. สมาธิ
ค. ปัญญา ง. ไตรสิกขา
คำตอบ : ก
๑๖. ทำอย่างไร ถึงจะไม่ตกไปในที่ชั่ว ?
ก. ปฏิบัติตามกฎหมาย ข. ปฏิบัติตามครูสอน
ค. ปฏิบัติตามใจตน ง. ปฏิบัติตามธรรม
คำตอบ : ง
๑๗. ข้อใด จัดเป็นกายทุจริต ?
ก. สั่งให้ฆ่า ข. สั่งให้ซื้อเสียง
ค. สั่งให้สอบประวัติ ง. สั่งให้สร้างสถานการณ์
คำตอบ : ก
๑๘. การพูดสร้างสถานการณ์ ให้คนเข้าใจผิด จัดเป็นทุจริตอะไร ?
ก. กายทุจริต ข. วจีทุจริต
ค. มโนทุจริต ง. ถูกทุกข้อ
คำตอบ : ข
๑๙. สำนวนว่า “ยุแยงตะแคงรั่ว” ตรงกับข้อใด ?
ก. พูดเท็จ ข. พูดคำหยาบ
ค. พูดส่อเสียด ง. พูดเพ้อเจ้อ
คำตอบ : ค
๒๐. คนประเภทใด ทำสังคมให้เกิดความแตกแยก ?
ก. คนพูดให้ทะเลาะกัน ข. คนปั้นน้ำเป็นตัว
ค. คนพูดกลับไปกลับมา ง. คนไม่มีวาจาสัตย์
คำตอบ : ก
๒๑. ทำอย่างไร คำพูดของคนพาลจึงจะไร้ค่า ?
ก. อย่าใส่ใจ ข. พิจารณาเหมือนลมพัด
ค. เก็บไว้ในใจ ง. ข้อ ก. และ ข. ถูก
คำตอบ : ง
๒๒. “พลั้งปากเสียศีล พลั้งตีนตกต้นไม้” เป็นทุจริตอะไร ?
ก. กายทุจริต ข. วจีทุจริต
ค. มโนทุจริต ง. ถูกทุกข้อ
คำตอบ : ข
๒๓. ผู้ไม่คิดร้ายทำลายคนอื่นให้เดือดร้อน ชื่อว่าประพฤติสุจริตใด ?
ก. กายสุจริต ข. วจีสุจริต
ค. มโนสุจริต ง. ถูกทุกข้อ
คำตอบ : ค
๒๔. ข้อใด ไม่ใช่ลักษณะของความหลงงมงาย ?
ก. เชื่อผู้รู้ใกล้ตัว ข. เชื่อเหตุผล
ค. เชื่อเรื่องเปลี่ยนชื่อ ง. เชื่อมั่นตัวเอง
คำตอบ : ข
๒๕. ข้อใด เป็นมูลเหตุของการคอรัปชั่น ?
ก. โลภะ ข. โทสะ
ค. โมหะ ง. ถูกทุกข้อ
คำตอบ : ก
๒๖. ข้อใด ช่วยลดความเห็นแก่ตัว ?
ก. รู้จักพอเพียง ข. ไม่ยึดมั่นถือมั่น
ค. คิดถึงอกเขาอกเรา ง. ถูกทุกข้อ
คำตอบ : ง
๒๗. อย่างไร ชื่อว่าไม่รอกินบุญเก่า ?
ก. เก็บสมบัติไว้มากๆ ข. ส่งลูกเรียนสูงๆ
ค. หมั่นบริจาค ง. เป็นพลเมืองดี
คำตอบ : ค
๒๘. การทำบุญข้อใด ลงทุนน้อย แต่กลับได้บุญมาก ?
ก. ทานมัย ข. สีลมัย
ค. ภาวนามัย ง. ข้อ ข. และ ค. ถูก
คำตอบ : ง
๒๙. ข้อใด ไม่ใช่ภาวนามัย ?
ก. แผ่เมตตา ข. ปล่อยสัตว์
ค. ไหว้พระสวดมนต์ ง. ตั้งใจฟังเทศน์
คำตอบ : ข
๓๐. การทำบุญบริจาคทาน จัดเข้าในบุญกิริยาวัตถุข้อใด ?
ก. ทานมัย ข. สีลมัย
ค. ภาวนามัย ง. ถูกทุกข้อ
คำตอบ : ก
๓๑. ข้อใด เป็นเหตุแห่งความเจริญ ?
ก. คบสัตบุรุษ ข. ฟังและตรองตามท่าน
ค. ปฏิบัติตามธรรม ง. ถูกทุกข้อ
คำตอบ : ง
๓๒. “แข่งเรือแข่งพายพอแข่งได้ แข่งบุญวาสนาแข่งกันไม่ได้” ตรงกับ
ธรรมข้อใด ?
ธรรมข้อใด ?
ก. คบหาสัตบุรุษ ข. ได้ทำบุญไว้ปางก่อน
ค. ตั้งตนไว้ชอบ ง. อยู่ในประเทศสมควร
คำตอบ : ข
๓๓. ข้อใด ตรงกับอัตตสัมมาปณิธิ ตั้งตนไว้ชอบ ?
ก. สร้างบุญใหม่ ข. กินบุญเก่า
ค. คอยเฝ้าขอพร ง. อ้อนวอนเทวดา
คำตอบ : ก
๓๔. “จะรักษาความเป็นกลางและยุติธรรม” ต้องเว้นอะไร ?
ก. อกุศล ข. อบายมุข
ค. อคติ ง. อนันตริยกรรม
คำตอบ : ค
๓๕. “คนนี้ไม่ถูกชะตาฉันเลย” ตรงกับอคติข้อใด ?
ก. ฉันทาคติ ข. โทสาคติ
ค. โมหาคติ ง. ภยาคติ
คำตอบ : ข
๓๖. ปธาน คือความเพียร ๔ อย่าง คือมรรค ๘ ข้อใด ?
ก. สัมมาทิฏฐิ ข. สัมมาสังกัปปะ
ค. สัมมาวาจา ง. สัมมาวายามะ
คำตอบ : ง
๓๗. ซื่อสัตย์ ตรงไปตรงมา เป็นอธิษฐานธรรมข้อใด ?
ก. ปัญญา ข. สัจจะ
ค. จาคะ ง. อุปสมะ
คำตอบ : ข
๓๘. จะบรรลุจุดประสงค์ซึ่งไม่เหลือวิสัยได้ ด้วยธรรมอะไร ?
ก. วุฑฒิ ๔ ข. จักร ๔
ค. อิทธิบาท ๔ ง. ปธาน ๔
คำตอบ : ค
๓๙. พรหมวิหารข้อใด ควรแผ่ไปยังสัตว์ทั้งปวง ?
ก. เมตตา ข. กรุณา
ค. มุทิตา ง. อุเบกขา
คำตอบ : ก
๔๐. ข้อใด มีความหมายตรงกับคำว่า “กรุณา” ?
ก. ปรารถนาให้มีความสุข ข. ปรารถนาให้พ้นจากทุกข์
ค. พลอยชื่นชมยินดีด้วย ง. วางตัวเฉยเป็นกลางๆ
คำตอบ : ข
๔๑. “ปรารถนาสิ่งใด ไม่ได้สมหวัง” จัดเป็นอริยสัจข้อใด ?
ก. ทุกข์ ข. สมุทัย
ค. นิโรธ ง. มรรค
คำตอบ : ก
๔๒. ข้อใด เป็นอานิสงส์แห่งการฟังธรรม ?
ก. ได้ฟังเรื่องใหม่ ข. บรรเทาความสงสัย
ค. มีความเห็นถูกต้อง ง. ถูกทุกข้อ
คำตอบ : ง
๔๓. รู้จักจับจ่ายใช้สอยเก็บหอมรอมริบ เป็นสัปปุริสธรรมข้อใด ?
ก. รู้จักเหตุ ข. รู้จักผล
ค. รู้จักตน ง. รู้จักประมาณ
คำตอบ : ง
๔๔. “ใจป้ำ คำดี มีกิจเห็น เป็นกันเอง” ตรงกับหลักธรรมข้อใด ?
ก. สังคหวัตถุ ข. ฆราวาสธรรม
ค. อริยสัจ ง. อิทธิบาท
คำตอบ : ก
๔๕. กินใช้อย่างพอเพียง ไม่ฟุ้งเฟ้อนัก ไม่ให้ฝืดเคืองนัก คือข้อใด ?
ก. อุฏฐานสัมปทา ข. อารักขสัมปทา
ค. กัลยาณมิตตตา ง. สมชีวิตา
คำตอบ : ง
๔๖. คนที่ใช้จ่ายเกินตัวเรียกว่า “ติดลบ” เพราะขาดธรรมข้อใด ?
ก. อุฏฐานสัมปทา ข. อารักขสัมปทา
ค. กัลยาณมิตตตา ง. สมชีวิตา
คำตอบ : ง
๔๗. ข้อใด เป็นความหมายของปิยวาจา ?
ก. พูดหวานปานจะกลืน ข. พูดไพเราะก่อสามัคคี
ค. พูดแทงใจดำ ง. พูดตรงไปตรงมา
คำตอบ : ข
๔๘. “รู้จักปลง ปล่อยวาง ทำจิตให้ผ่องใส ไม่ขุ่นมัว” ตรงกับข้อใด ?
ก. สัจจะ ข. ทมะ
ค. ขันติ ง. จาคะ
คำตอบ : ง
๔๙. “ให้ความเคารพ เชื่อฟัง ช่วยเหลือ เรียนศิลปวิทยาโดยเคารพ” คือ
หน้าที่ของใคร ?
หน้าที่ของใคร ?
ก. บุตรธิดา ข. ศิษย์
ค. ครูอาจารย์ ง. มารดาบิดา
คำตอบ : ข
๕๐. ข้อใด คืออบายมุข “เหตุเครื่องฉิบหาย” ?
ก. ดื่มน้ำเมา เสพสิ่งเสพติด ข. เที่ยวเตร่ ไม่ทำงาน
ค. เล่นการพนัน คบคนชั่ว ง. ถูกทุกข้อ
คำตอบ : ง