ปัญหาและเฉลยวิชาธรรม ธรรมศึกษาชั้นตรี สอบในสนามหลวง วันอังคาร ที่ ๒๕ พฤศจิกายน พ.ศ. ๒๕๕๑ เวลา ๑๓.๐๐ น.
คำสั่ง : จงเลือกคำตอบที่ถูกที่สุดเพียงคำตอบเดียว แล้วกากบาทลงในช่องของข้อ
ที่ต้องการในกระดาษคำตอบ ให้เวลา ๕๐ นาที (๑๐๐ คะแนน)
ที่ต้องการในกระดาษคำตอบ ให้เวลา ๕๐ นาที (๑๐๐ คะแนน)
๑. ผู้ไม่รอบคอบทำงานผิดพลาด เพราะขาดธรรมหมวดไหน ?
ก. ธรรมมีอุปการะมาก ข. ธรรมเป็นโลกบาล
ค. ธรรมอันทำให้งาม ง. ธรรมเป็นเครื่องเจริญ
คำตอบ : ก
๒. สติ ควรใช้เมื่อใด ?
ก. ก่อนทำ พูด คิด ข. ขณะทำ พูด คิด
ค. หลังทำ พูด คิด ง. ในกาลทุกเมื่อ
คำตอบ : ง
๓. ข้อใด เป็นผลของสติและสัมปชัญญะ ?
ก. ให้เป็นคนรอบรู้ ข. ให้เป็นคนรอบคอบ
ค. ให้เป็นคนรอบด้าน ง. ให้เป็นคนรอบจัด
คำตอบ : ข
๔. คนประมาท เพราะขาดธรรมอะไร ?
ก. สติ สัมปชัญญะ ข. หิริ โอตตัปปะ
ค. ขันติ โสรัจจะ ง. กตัญญูกตเวที
คำตอบ : ก
๕. อะไร บั่นทอนสติและสัมปชัญญะ ?
ก. ยาสูบ ข. ยานัตถุ์
ค. ยาบ้า ง. ยาชูกำลัง
คำตอบ : ค
๖. หิริ ตรงกับข้อใด ?
ก. ละอายเพื่อน ข. ละอายใจ
ค. กลัวบาป ง. กลัวถูกลงโทษ
คำตอบ : ข
๗. การก่อการร้ายเป็นเหตุให้โลกเดือดร้อน เพราะขาดธรรมข้อใด ?
ก. สติ สัมปชัญญะ ข. หิริ โอตตัปปะ
ค. ฉันทะ วิริยะ ง. ขันติ โสรัจจะ
คำตอบ : ข
๘. ยิ้มได้เมื่อภัยมา เป็นลักษณะของคนมีธรรมข้อใด ?
ก. สติ สัมปชัญญะ ข. หิริ โอตตัปปะ
ค. เมตตา กรุณา ง. ขันติ โสรัจจะ
คำตอบ : ง
๙. ข้อใด ไม่ใช่ลักษณะของขันติ ?
ก. ทนทำงาน ข. ทนต่อคำด่า
ค. ทนเล่นเกมส์ ง. ทนเจ็บป่วย
คำตอบ : ค
๑๐. ผู้ทำอุปการะโดยไม่หวังสิ่งตอบแทน คือใคร ?
ก. เพื่อนสนิท ข. ญาติสนิท
ค. บุตรธิดา ง. บิดามารดา
คำตอบ : ง
๑๑. กตัญญูกตเวที หมายถึงใคร ?
ก. ผู้ทำคุณก่อน ข. ผู้รู้จักตอบแทนคุณ
ค. ผู้ประพฤติดี ง. ผู้มีความรับผิดชอบ
คำตอบ : ข
๑๒. ผู้รู้ดีรู้ขอบและสอนผู้อื่นให้ปฏิบัติตาม คือใคร ?
ก. พระพุทธเจ้า ข. พระปัจเจกพุทธเจ้า
ค. พระอรหันต์ ง. สาวกของพระพุทธเจ้า
คำตอบ : ก
๑๓. ข้อใดเป็นคุณของพระธรรม ?
ก. แนะนำดี ข. ชี้ทางสวรรค์
ค. ป้องกันอบาย ง. ให้หายยากจน
คำตอบ : ค
๑๔. ข้อใดเป็นคุณของพระสงฆ์ ?
ก. ให้ร่ำรวย ข. ให้มีความสุข
ค. สอนให้ทำความดี ง. ไม่ให้ตกนรก
คำตอบ : ค
๑๕. การฝึกสมาธิ ชื่อว่าปฏิบัติตามโอวาทของพระพุทธเจ้าข้อใด ?
ก. เว้นทุจริต ข. ประกอบสุจริต
ค. ทำใจให้ผ่องใส ง. เว้นอบายมุข
คำตอบ : ค
๑๖. โอวาทของพระพุทธเจ้า ข้อว่าไม่ทำความชั่วทั้งปวง ตรงกับข้อใด ?
ก. ศีล ข. สมาธิ
ค. ปัญญา ง. ไตรสิกขา
คำตอบ : ก
๑๗. การประพฤติสุจริต ตรงกับข้อใด ?
ก. ทำดี ข. พูดดี
ค. คิดดี ง. ทำดี พูดดี คิดดี
คำตอบ : ง
๑๘. ความดีความชั่วต่างกันอย่างไร ?
ก. การกระทำ ข. คำยกย่อง
ค. ผลที่ได้รับ ง. กาลเวลา
คำตอบ : ค
๑๙. หมู่คณะแตกร้าว เพราะวจีทุจริตข้อใด ?
ก. พูดเท็จ ข. พูดส่อเสียด
ค. พูดทำหยาบ ง. พูดเพ้อเจ้อ
คำตอบ : ข
๒๐. คนไม่รู้จักพอในปัจจัย ๔ ตรงกับข้อใด ?
ก. คนมีโลภะ ข. คนมีโทสะ
ค. คนมีโมหะ ง. คนมีราคะ
คำตอบ : ก
๒๑. คนไม่รู้เหตุ ไม่รู้ผล ไม่รู้ดี ไม่รู้ชั่ว จัดเป็นคนเช่นไร ?
ก. คนมีราคะ ข. คนมีโลภะ
ค. คนมีโทสะ ง. คนมีโมหะ
คำตอบ : ง
๒๒. ข้อใด เป็นบัญญัติของสัตบุรุษ ?
ก. ศึกษาเล่าเรียน ข. ประกอบสัมมาชีพ
ค. บำรุงบิดามารดา ง. ปฏิบัติชอบ
คำตอบ : ค
๒๓. ข้อใด เป็นความหมายของคำว่าบุญ ?
ก. ชำระกิเลส ข. ตัดกรรม
ค. ฝึกตน ง. กำจัดภัย
คำตอบ : ก
๒๔. การบริจาคสิ่งของช่วยผู้ประสบภัย จัดเข้าในข้อใด ?
ก. ทานมัย ข. สีลมัย
ค. ภาวนามัย ง. อปจายนมัย
คำตอบ : ก
๒๕. คบคนดี ฟังวจีท่าน วิจารณ์ปฏิบัติ ตรงกับข้อใด ?
ก. วุฒิธรรม ข. จักรธรรม
ค. อิทธิบาทธรรม ง. สัปปุริสธรรม
คำตอบ : ก
๒๖. การตั้งตนไว้ชอบ หมายถึงประพฤติเช่นไร ?
ก. ถูกใจเรา ข. ถูกกาลเทศะ
ค. ถูกใจเขา ง. ถูกศีลธรรม
คำตอบ : ง
๒๗. ข้อใด ทำให้เกียรติยศดับสูญดุจจันทร์แรม ?
ก. อคติ ๔ ข. จักร ๔
ค. ปธาน ๔ ง. อิทธิบาท ๔
คำตอบ : ก
๒๘. ผู้ใหญ่วางตนอย่างไร จึงเป็นที่เคารพยกย่องของผู้น้อย ?
ก. เว้นอคติ ข. เว้นพรหมวิหาร
ค. เว้นอิทธิบาท ง. เว้นสังคหวัตถุ
คำตอบ : ก
๒๙. คนที่รักทำผิดไม่ลงโทษ จัดเข้าในข้อใด ?
ก. ภยาคติ ข. ฉันทาคติ
ค. โทสาคติ ง. โมหาคติ
คำตอบ : ข
๓๐. ความอยุติธรรมอันเกิดจากไม่รู้ข้อมูลที่แท้จริง ตรงกับข้อใด ?
ก. ฉันทาคติ ข. โทสาคติ
ค. โมหาคติ ง. ภยาคติ
คำตอบ : ค
๓๑. ข้อใดตรงกับภาวนาปธาน ?
ก. เพียรระวังมิให้บาปเกิดขึ้น ข. เพียรละบาปที่เกิดแล้ว
ค. เพียรให้กุศลเกิด ง. เพียรรักษากุศลมิให้เสื่อม
คำตอบ : ค
๓๒. สงบจิต พิชิตกิเลส หมายถึงอธิษฐานธรรมข้อใด ?
ก. สัจจะ ข. จาคะ
ค. ปัญญา ง. อุปสมะ
คำตอบ : ง
๓๓. นักกีฬาฝึกฝนประสบความสำเร็จ เพราะมีธรรมข้อใด ?
ก. จักร ๔ ข. อิทธิบาท ๔
ค. วุฒิ ๔ ง. ปธาน ๔
คำตอบ : ข
๓๔. เมตตา มีความหมายตรงกับข้อใด ?
ก. ปรารถนาให้เป็นสุข ข. คิดช่วยให้พ้นทุกข์
ค. พลอยยินดี ง. ไม่ยินดียินร้าย
คำตอบ : ก
๓๕. เห็นเพื่อนได้เหรียญทอง ควรเจริญพรหมวิหารข้อใด ?
ก. เมตตา ข. กรุณา
ค. มุทิตา ง. อุเบกขา
คำตอบ : ค
๓๖. ไม่เสียใจเมื่อผู้อื่นถึงความวิบัติ ชื่อว่าเจริญพรหมวิหารข้อใด ?
ก. เมตตา ข. กรุณา
ค. มุทิตา ง. อุเบกขา
คำตอบ : ง
๓๗. ความไม่สบายกายไม่สบายใจ ชื่อว่าทุกข์ เพราะเหตุใด ?
ก. ทนได้ยาก ข. เห็นได้ยาก
ค. รักษาได้ยาก ง. ติดตามได้ยาก
คำตอบ : ก
๓๘. กรรมข้อใด ห้ามสวรรค์ ห้ามนิพพาน ?
ก. อกุศลธรรม ข. อนันตริยกรรม
ค. อาสันนกรรม ง. อโหสิกรรม
คำตอบ : ข
๓๙. อนันตริยกรรม ๕ ให้ผลอย่างไร ?
ก. เกิดเป็นเปรต ข. เกิดเป็นอสูรกาย
ค. ตกนรกอเวจี ง. เกิดเป็นสัตว์เดรัจฉาน
คำตอบ : ค
๔๐. การพิจารณากรรมเนืองๆ มีประโยชน์อย่างไร ?
ก. บรรเทาความเห็นผิด ข. บรรเทาความเมาในวัย
ค. บรรเทาความถือมั่น ง. บรรเทาความเมาในชีวิต
คำตอบ : ก
๔๑. ได้รู้เรื่องใหม่ เข้าใจเรื่องเก่า บรรเทาสงสัย เป็นผลของอะไร ?
ก. ฟังธรรม ข. คบสัตบุรุษ
ค. ทำบุญ ง. บำเพ็ญภาวนา
คำตอบ : ก
๔๒. อยู่ให้เขาสบายใจ ไปให้เขาคิดถึง เพราะมีธรรมข้อใด ?
ก. พรหมวิหาร ข. สาราณิยธรรม
ค. คารวะ ง. สัปปุริสธรรม
คำตอบ : ข
๔๓. คนที่ใช้ชีวิตแบบพอเพียง ตรงกับหลักธรรมข้อใด ?
ก. ธัมมัญญุตา ข. อัตถัญญุตา
ค. มัตตัญญุตา ง. อัตตัญญุตา
คำตอบ : ค
๔๔. เมื่อประสบโลกธรรม ๘ ควรทำอย่างไร ?
ก. ยินดีในสิ่งที่ดี ข. ไม่ยอมรับสิ่งร้าย
ค. รู้เท่าทันตามจริง ง. ยอมรับทั้งดีทั้งร้าย
คำตอบ : ค
๔๕. บุญสำเร็จด้วยการช่วยขวยขวายในกิจที่ชอบ ตรงกับข้อใด ?
ก. อปาจยนมัย ข. เวยยาวัจจมัย
ค. ธัมมเทสนามัย ง. ธัมมัสสวนมัย
คำตอบ : ข
๔๖. มีสุขร่วมเสพมีทุกข์ร่วมด้าน เป็นลักษณะของมิตรประเภทใด ?
ก. มิตรมีอุปการะ ข. มิตรแนะประโยชน์
ค. มิตรปฏิรูป ง. มิตรมีความรักใคร่
คำตอบ : ง
๔๗. เพื่อนที่ดี ไม่ควรปฏิบัติต่อเพื่อนอย่างไร ?
ก. ตายแทนได้ ข. ตามใจทุกอย่าง
ค. คอยเตือนสติ ง. ไม่มีความลับต่อกัน
คำตอบ : ข
๔๘. นิยมยกย่อง ปกป้องเชิดชูครู ไม่เจ้าชู้นอกใจ เป็นหน้าที่ของใคร ?
ก. สามี ข. ภรรยา
ค. นาย ง. ครูอาจารย์
คำตอบ : ก
๔๙. เมื่อแพ้ย่อมเสียดายทรัพย์ เป็นโทษของอบายมุขข้อใด ?
ก. ดื่มน้ำเมา ข. เที่ยวกลางคืน
ค. เที่ยวดูการละเล่น ง. เล่นการพนัน
คำตอบ : ง
๕๐. เกิดโรค ไม่รู้จักอาย ทอนกำลังสติปัญญา ตรงกับข้อใด ?
ก. ดื่มน้ำเมา ข. เที่ยวกลางคืน
ค. เที่ยวดูการละเล่น ง. เล่นพนัน
คำตอบ : ก