โป๊กเกอร์กับการลงทุน

Texas Holdem poker หรือเกมไพ่เท็กซัส เป็นเกมไพ่โป๊กเกอร์รูปแบบหนึ่งที่กำลังได้รับความนิยมอย่างแพร่หลาย
มีจุดที่น่าสังเกตุอย่างหนึ่งเกี่ยวกับไพ่เท็กซัสก็คือ เกมนี้ รวมถึงโป๊กเกอร์ในรูปแบบต่าง ๆ นั้นเป็นที่นิยมของบรรดาผู้จัดการกองทุนที่มีชื่อเสียงในต่างประเทศเป็นอย่างมาก
กองทุนเฮดจ์ฟันด์หลาย ๆ แห่งใช้เกมโป๊กเกอร์อันนี้ในการฝึกฝนเทรดเดอร์เพื่อให้นำทักษะเหล่านี้ไปประยุกต์ใช้ในการลงทุนจริง
เฮดจ์ฟันด์บางแห่งใช้ทักษะการเล่นโป๊กเกอร์เป็นคุณสมบัติหนึ่งในการคัดบุคลากรเข้าทำงาน
โดยส่วนตัวผมเองก็คิดว่าเกมโป๊กเกอร์โดยเฉพาะไพ่เท็กซัสนั้นมีลักษณะที่คล้ายคลึงกับการลงทุนไม่น้อย เราลองมาไล่กันดูเป็นข้อ ๆ ถึงลักษณะร่วมของไพ่เท็กซัสและการลงทุนดูครับ

1. ผู้เล่นต้องเข้าใจกฎพื้นฐานของเกม: นี่เป็นสิ่งสำคัญที่สุดสำหรับทุก ๆ เกม หากผู้เล่นไม่รู้ว่าไพ่ในมือเป็นไพ่ที่ดีก็ไม่สามารถใช้ประโยชน์จากมันได้เต็มที่ ในการลงทุนนั้น หากไม่ศึกษาในสิ่งที่เราลงทุนให้เข้าใจอย่างถ่องแท้ก่อน ก็ยากนักที่จะประสบความสำเร็จ

2. เมื่อใดที่คุณนำอารมณ์มาใช้ในเกม เมื่อนั้นคุณก็แพ้ตั้งแต่ยังไม่ได้เริ่ม: มีอยู่ครั้งหนึ่งที่มีโอกาสได้เห็นผู้เล่นท่านหนึ่งที่มีฝีไม้ลายมีที่ดีมาก เขาค่อย ๆ สะสมกำไรทีละนิด ๆ จนเป็นกอบเป็นกำขึ้นมา แต่พอเจอกับตาที่แพ้หนัก ๆ เข้าหน่อย รูปแบบการเล่นก็เปลี่ยนจากหน้ามือเป็นหลังมือเลยทีเดียว ผมเห็นเขาเริ่มลงหนัก ๆ ในแต่ละตา ๆ แล้วก็แพ้เป็นส่วนใหญ่ เบี้ย(Chip)ที่เขาค่อย ๆ สะสมมาหลายสิบตานั้นหายไปในเพียงไม่กี่ตาสั้น ๆ แล้วเขาก็จากโต๊ะไป ในเกมการลงทุนก็เช่นกัน เมื่อใดที่คุณนำอารมณ์มาใช้ ยิ่งมากเท่าใดความเป็นเหตุเป็นผลก็ยิ่งน้อยลงเท่านั้น มันจะชักนำให้คุณทำเรื่องที่ไม่สมเหตุสมผลได้ตลอดเวลา

3. ทุกคนคิดว่าตัวเองเก่ง: ในวงไพ่นั้นผู้เล่นมักคิดว่าตัวเองเก่ง หรือ มีดวงกันทุกคน เกมโป๊กเกอร์เป็น Zero sum game คือผู้เล่นแต่ละคนต่างพยายามจะกินเงินของคนอื่น ไม่มีใครคิดจะเอาเงินมาแจกคนอื่นฟรี ๆ แน่ ๆ ดังนั้นผู้ที่เข้ามาเล่นส่วนใหญ่ล้วนแล้วแต่มั่นใจในฝีมือกันทั้งนั้น แต่ในความเป็นจริงแล้ว ทุกคนจะเก่งเท่า ๆ กันไม่ได้ เพราะถ้าเป็นอย่างนั้นแล้วในระยะยาว ต้องไม่มีใครได้กำไรจากเกมนี้ไป เพราะเข้ามาเล่นด้วยโอกาสที่เท่าเทียมกัน แต่ในความเป็นจริงเรามักจะเห็นผู้เล่นบางคนที่มักเสียเงินมากกว่าได้เงิน และ มีบางคนที่มักจะได้เงินมากกว่าเสียเงิน ทั้งยังรวยเอา ๆ เรื่อย ๆ เรื่องนี้ วอร์เรน บัฟเฟตต์ เศรษฐีนักลงทุนเคยกล่าวไว้ว่า ในวงไพ่หากเล่นไปสักพักแล้วคุณยังไม่รู้ว่าใครคือหมู คุณนั่นแหละที่เป็นหมู ให้หยุดเล่นเสีย
ในเกมการเงินการลงทุนก็เช่นกัน แม้ว่าการลงทุนจะมีลักษณะที่เป็น Positive sum อยู่ก็ตาม แต่ในกรณีส่วนมากมักจะกลายเป็น Zero sum game ให้เห็นอยู่บ่อย ๆ ผู้ที่เข้ามาลงทุนทุกคนเชื่อมั่นในตัวเองกันทั้งนั้น คงไม่มีใครที่คิดว่าจะให้คนอื่นมากินเงินลงทุนของตนไปฟรี ๆ ต่างก็หวังกำไรจากการลงทุนกันทั้งสิ้น หากคุณพบว่าลงทุนไปสักระยะแล้ว ตนเองยังขาดทุนมากกว่ากำไร หรือ มักแพ้ตลาดอยู่เสมอ ๆ ก็ควรที่จะออกมาสักพัก แล้ว คิดทบทวนเพื่อปรับเปลี่ยนกลยุทธ์ของตนเองเสียใหม่

4. การบริหารหน้าตัก: จัดเป็นสิ่งสำคัญอย่างยิ่งยวดในการเล่นโป๊กเกอร์ เพราะถ้าคุณทุ่มจนหมดตัว (ALL In) แล้วแพ้หรือเสียหายหนักคุณจะไม่มีทุนรอนไว้สำหรับแก้มือในตาต่อ ๆ ไป ในทางตรงข้ามหากคุณมีโอกาสที่ดีกว่าคู่แข่งคนอื่น ๆ แต่คุณเลือก bet น้อยเกินไปก็ทำให้เสียโอกาสในการทำกำไร ผมเคยเห็นผู้เล่นหลายคนที่เคยมีเบี้ยกันเป็นหลักล้าน แต่พวกเขารักษาไว้ไม่ได้ ต้องหมดตัวกันอยู่หลายคน และหนทางที่จะสะสมเบี้ยใหม่จากหลักพันหรือหลักหมื่นนั้นก็ไม่ใช่เรื่องง่าย กับการลงทุนก็เช่นเดียวกัน

5. การจัดการความเสี่ยง: ข้อนี้ใกล้เคียงและเกี่ยวข้องกับการบริหารหน้าตัก ผู้เล่นโป๊กเกอร์ที่ดีควรรู้ว่าเมื่อใดควรสู้ และ เมื่อใดที่ควรถอย ผู้เล่นบางคนมีนิสัยที่ชอบเกทับ(ที่มากเกินพอดี) บางคนก็ชอบเสี่ยงเกินจริง บางคนทนรอจนถึงตาที่ตนเองได้ไพ่ที่ดีไม่ได้ เลยทำการเล่นที่สุ่มเสี่ยงมากเกินไป จนทำให้เสียเงินมากมายไปกับการเสี่ยงที่ไม่จำเป็น ผู้เล่นบางคนกล้าได้กล้าเสียใช้วิธีเล่นที่เสี่ยงมาก เดิมพันหนัก ๆ ได้กำไรทีละมาก ๆ กลายเป็นดาวจรัสภายในระยะเวลาอันสั้น แต่คงไม่มีประโยชน์อะไรหากพวกเขาต้องเสียมันไปในเวลาไม่นาน เช่นเดียวกับการลงทุนนักลงทุนที่ดีควรประเมินความเสี่ยงอย่างเป็นกลางและเลือกลงทุนตามความเหมาะสม

6. ไพ่ที่ดีที่สุดในมือ ไม่ได้แปลว่าชนะ: เช่นเดียวกันไพ่แย่ ๆ ในมือก็ไม่ได้แปลว่าแพ้ ในเกมไพ่เท็กซัส ผู้เล่นจะได้รับไพ่ 2 ใบมาไว้ในมือ เพื่อนำมารวมกับไพ่กองกลางอีก 5 ใบซึ่งจะค่อย ๆ เปิดทีหลัง
หลายคนพอได้ไพ่สูง หรือ ไพ่คู่ก็จัดการเกหมดหน้าตักเลย อย่างไรก็ดีแม้ว่าคุณจะมี Ace(A) ในมือทั้งสองใบ มันเป็นความจริงที่คุณได้เปรียบผู้เล่นคนอื่น ๆ แต่ถ้าหากประมาท ความได้เปรียบนั้นอาจสร้างความเสียหายอย่างใหญ่หลวงได้ เพราะแม้แต่ คู่ Ace ยังแพ้ 2 คู่  ของไพ่ต่ำ หรือไพ่ตองเลขต่ำ ๆ ได้ ซึ่งการเล่นไพ่กับผู้เล่นหลาย ๆ คนนั้น โอกาสที่คนอื่นจะมีไพ่ที่ดีกว่าไพ่คู่นั้นมีอยู่ไม่น้อย ในการลงทุนนั้นถึงแม้ปัจจัยทุกอย่างนั้นจะดูดีมากมายเพียงใด แต่การลงทุนย่อมมีความเสี่ยง อาจมีปัจจัยอื่น ๆ ที่เราคาดไม่ถึงเกิดขึ้นได้เสมอ

สุดท้ายแต่ไม่ท้ายสุด อย่าโทษซวย โทษตัวเอง: ทั้งเกมโป๊กเกอร์ และ เกมการเงินการลงทุน เป็นเรื่องที่เกี่ยวกับความไม่แน่นอน คำว่า”ดวง”อาจเข้ามามีส่วนเกี่ยวข้องบ้างแต่ไม่ทั้งหมดสิ่งที่สำคัญกว่านั้นขึ้นอยู่กับการจัดการบริหารมากกว่า หากคุณพบว่าเกิดความล้มเหลวหรือผิดพลาดขึ้นมาให้สงสัยในการจัดการบริหารของตัวเองเอาไว้ก่อน

เกมโป๊กเกอร์ โดยเฉพาะ Texas hold’em เป็นเกมที่อาศัยทักษะในหลาย ๆ ด้าน อาทิเช่น ทั้งคณิตศาสตร์, ตรรกศาสตร์, จิตวิทยา, การประเมินสถานการณ์ ,การบริหารเงิน ฯลฯ ซึ่งทักษะสำคัญเหล่านี้คล้ายคลึงกับทักษะที่จำเป็น ในการลงทุน อย่างไรก็ดี ผมคิดว่า การทำคะแนนจากเกมไพ่โป๊กเกอร์นั้นยังยากกว่าการทำคะแนนจากการลงทุนมาก เพราะโป๊กเกอร์เป็น Zero Sum Game ที่ผู้เล่นทุกคนต้องเข้าช่วงชิงเงินของผู้เล่นคนอื่น ๆ เมื่อคุณเข้าเล่นในเกมที่ใช้เบี้ยน้อย ๆ เกมจะยังมีความง่ายอยู่เพราะผู้เล่นส่วนใหญ่เป็นมือใหม่ และถ้าหากเบี้ยในมือของคุณเยอะขึ้นจนต้องขยับขึ้นไปเล่นในโต๊ะที่ต้องใช้เงินเดิมพันเยอะขึ้นเกมจะทวีความยากขึ้นเรื่อย ๆ เพราะคุณจะต้องเจอกับผู้เล่นที่เก่งและเชี่ยวในประสบการณ์ยิ่งขึ้น และ แน่นอนไม่มีใครคิดจะเอาเบี้ยมาแจกกันฟรี ทุกคนมีเป้าหมายในการแย่งชิงเบี้ยในมือคนอื่นทั้่งสิ้น
แต่สำหรับการลงทุนนั้นในระยะยาวยังมีสภาพที่เป็น Positive Sum กล่าวคือ สามารถสร้างผลประโยชน์ร่วมกันให้กับผู้เล่นทุกฝ่ายได้

ปล. เกมที่ผมเข้าไปฝึกฝนทักษะจากไพ่เท็กซัสนั้นเป็นเพียงเกมออนไลน์ธรรมดา ๆ เท่านั้นเองครับ ไม่มีส่วนเกี่ยวข้องใด ๆ กับเงินจริง ๆ

ข้อมูลเพิ่มเติม:
http://www.marketfolly.com/2009/11/hedge-fund-managers-poker-texas-holdem.html
http://money.cnn.com/2006/08/11/news/newsmakers/hedgefund_poker/index.htm
http://www.businessinsider.com/hedge-fund-manager-gold-daniel-shak
http://www.andr3w321.com/career-advice-from-a-hedge-fund-manager/