0355: Ron Conway, the super angel
Ron Conway
อาชีพของ Ron ถูกเรียกว่า “Business Angel” โดยในแต่ละวันจะมีคนหนุ่มไฟแรงมาเสนอแผนธุรกิจให้กับเขาราว 3-5 ราย แผนธุรกิจใดก็ตามที่ “เข้าตา” Ron ก็จะได้รับเงินทุนสนับสนุนจากเขาไปเป็นเงินประมาณ $50k-$100k ต่อราย เพื่อนำไปก่อตั้งบริษัทแล้วทำความฝันให้เป็นจริง เขาจึงเป็นเสมือน “เทวดา” สำหรับคนที่มีไอเดียทางธุรกิจดีๆ แต่ไม่มีทุนตั้งต้น
คำว่า Angel มีที่มาจากยุค 1930 ที่สมัยนั้นคนที่อยากสร้างหนังในฮอลลีวู้ดจะต้องไปขอเงินทุนจากเศรษฐีราย บุคคลเอาเอง เศรษฐีเหล่านั้นจึงถูกเรียกว่าเป็นเทวดา แล้วคำนี้ก็เลยตกทอดมาถึงยุค Silicon Valley บูมด้วย
โดยปกติแล้ว บรรดากองทุนขนาดใหญ่จะไม่สนใจลงทุนในลักษณะนี้ต่อให้เป็นไอเดียที่ดีขนาดไหน ก็ตาม เพราะขนาดของการลงทุนเล็กเกินไป ทำให้ไม่คุ้มค่าักับเวลาของพวกเขา แต่นั่นก็คือโอกาสของบรรดา Business Angel ทั้งหลายอย่าง Ron
การลงทุนของ Ron จัดว่าเป็นการลงทุนที่มีความเสี่ยงสูงมาก เนื่องจากเป็นการลงทุนในช่วงเริ่มต้น (seeding) ของธุรกิจ เพราะธุรกิจเริ่มตันส่วนใหญ่มักจะไปไม่รอด เขาต้องอาศัยการลงทุนในบริษัทเป็นจำนวนมากๆ ในช่วงเวลาหนึ่ง เขาลงทุนในบริษัทมากกว่า 100 บริษัท ซึ่งถ้าหากทำได้ดี สุดท้ายแล้วจะมีบริษัทราว 1 ใน 3 ที่ต้องเลิกกิจการไป อีก 1 ใน 3 เท่าทุน และอีก 1 ใน 3 เท่านั้นที่จะสามารถทำกำไรได้จริง และในกลุ่มสุดท้ายที่ทำกำไรนั้น จะมีประมาณ 1-2 บริษัทเ่่ท่านั้นที่สามารถทำกำไรให้เขาได้อย่างมากมายมหาศาล (อย่างเช่น 1,000-10,000% และโดยมากคือการขายหุ้นให้กับกองทุนขนาดใหญ่) ซึ่งโดยปกติแล้ว กำไรจาก 1-2 บริษัทนี้จะมากกว่าเกินพอที่จะชดเชยผลขาดทุนของบริษัทอื่นๆ ได้ทั้งหมดเลย และยังทำให้พอร์ตการลงทุนโดยรวมมีำผลกำไรที่งดงามอีกด้วย
ในช่วงตลาดแนสแด็กบูมนั้น Ron สามารถทำำกำไรได้มากถึง 7 เท่า หรือแม้แต่ในช่วงวิกฤตซับไพรม์ที่ผ่านมา เขาก็ยังทำกำไรได้มากถึง 1.5 เท่าต่อปี
Ron บอกว่า เวลาเขาพิจารณาแผนธุรกิจ ที่ีจริงแล้ว เขาไม่ได้ให้ความสำคัญกับไอเดียมากเท่ากับตัวผู้ประกอบการ ธุรกิจส่วนใหญ่ที่เขาเลือกลงทุนเป็นเพราะธุรกิจนั้น เขาเชื่อมั่นในตัวผู้ประกอบการมากกว่า ธุรกิจช่วงเริ่มต้นนั้นมีความไม่แน่นอนสูงมาก ผู้ประกอบการที่เก่งคือคนที่รู้ตัวไ้ด้ทันเวลาว่า ไอเดียที่กำลังทำอยู่นั้นเป็นไอเดียที่ไม่เวิร์คในระยะยาว และในขณะเดียวกันก็มีความไม่ยึดติดมากพอที่จะปรับเปลี่ยนโมเดลทางธุรกิจเสีย ใหม่ เพื่อให้ธุรกิจดำเนินต่อไปได้
อาชีพเก่าของ Ron เป็นเพียงฝ่ายขายในบริษัทคอมพิวเตอร์ชั้นนำหลายแห่ง เขาไม่ใช่ Geek และรู้อะไรเกี่ยวกับเทคโนโลยีน้อยมากก่อนที่จะเริ่มต้นชีวิตทำงานเป็นฝ่าย ขาย ด้วยความที่เขารู้จักคนมาก ทำให้เขาสามารถเป็น Business Angels ได้ดี เพราะเขารู้ว่าจะต้องติดต่อใครเพื่อขอความช่วยเหลือเรื่องอะไร เวลาที่ผู้ประกอบหน้าใหม่เหล่านั้นมีปัญหาทางธุรกิจ เขาบอกว่า Silicon Valley เป็นระบบนิเวศน์ที่ดีที่สุดในโลกสำหรับการก่อตั้งบริษัททางด้านเทคโนโลยี เพราะที่นีเครือข่ายทางธุรกิจที่พร้อมสำหรับการเริ่มต้นธุรกิจใหม่ในทุกๆ ด้าน ไม่ว่าจะเป็นด้านเงินทุน กฏหมาย บุคลากร ฯลฯ ซึ่งไม่มีที่ไหนในโลกนี้จะเทียบเคียงได้ และนี่ทำให้บริษัทไอทีชั้นนำของโลกมักจะต้องมาเติบโตที่นี่ (แม้แต่ Mark Zuckerburg ยังต้องย้ายจากบอสตันมาอยู่ที่นี่เพื่อดึงดูดโปรแกรมเมอร์มือดีๆ และหาเงินทุนสนับสนุนเพิ่มเติม)
Business Angels เป็นอาชีพหนึ่งที่ตัวผมเองใฝ่ฝันอยากจะทำเหมือนกัน คงเป็นเรื่องน่าสนุกไม่น้อยที่มีคนไฟแรงๆ เอาไอเดียธุรกิจแหวกๆ มีเสนอเราทุกวัน แล้วให้เราใช้ประสบการณ์ที่เรามีอยู่เลือก Bet ครั้งแรกในชีวิตที่ผมได้ยินว่ามีอาชีพแบบนี้อยู่ด้วยรู้สึกว่าทำไมมันช่าง เท่ขนาดนี้ แต่ผมดูแล้วบ้านเราอาจจะทำเช่นนี้ได้ยาก เพราะธุรกิจขนาดเล็กบ้านเราทำบัญชีไม่ถูกต้องจนเป็นเรื่องปกติวิสัย ถ้าเอาเงินไปลงทุนอย่างเดียวมีหวังโดนเจ้าของโกงหมดแน่ ครั้นจะให้เข้าไปล้วงลูกทุกบริษัทก็คงไม่คุ้ม เพราะจำนวนบริษัทต้องเยอะมาก แต่ขนาดการลงทุนต่อบริษัทน้อยเกินกว่าจะสามารถจ้างคนเข้าไปดูแลผลประโยชน์ แล้วคุ้มค่าได้ ถ้าเมื่อไหร่บ้านเราลุกขึ้นมาจริงจังกับเรื่องการความโปร่งใส ก็คงจะดีไม่น้อย เพราะอะไรหลายๆ อย่างที่ยังไม่วิ่งสักที จะได้วิ่งกันเสียที